Chronische middenoorontsteking (chronische otitis media)

Deze pagina heeft tot doel u informatie te geven over chronische middenoorontsteking. De tekst is bedoeld als ondersteuning van het consult door de arts (KNO-, maar ook huisarts) en dient niet als vervanging van een consult. Bedenk bij het lezen dat uw gezondheidssituatie anders kan zijn dan in de tekst wordt beschreven.

Inleiding

Wat wij geluid noemen, is in feite een luchttrilling. Deze trilling wordt opgevangen in de oorschelp en gaat via de gehoorgang ons lichaam binnen. Aan het einde van de gehoorgang zit het trommelvlies (zie cijfer 3 afbeelding). Als het geluid hier aankomt, gaat het trommelvlies trillen. Het trommelvlies geeft deze trilling vervolgens door aan de gehoorbeentjes. Deze bevinden zich in de ruimte achter het trommelvlies, die we het middenoor noemen (zie cijfer 4 afbeelding). In het middenoor bevinden zich de gehoorbeentjes: hamer, aambeeld, stijgbeugel (zie cijfer 6, 7, 8 afbeelding). De gehoorbeentjes geven de trilling weer door aan het eigenlijke hoorzintuig: het binnenoor (zie cijfer 9). Het binnenoor wordt ook wel slakkenhuis genoemd. Door de trilling in het slakkenhuis ontstaan signalen, die via de gehoorzenuw (zie cijfer 11) naar de hersenen worden gestuurd. Pas als de signalen in de hersenen zijn aangekomen, kunnen we het geluid horen.

Bij een chronische middenoorontsteking (ook wel chronische otitis media genoemd) is het slijmvlies in het middenoor langdurig ontstoken. Het slijmvlies is hierbij verdikt. Er wordt abnormaal veel slijm gevormd en soms ontstaan er in het slijmvlies poliepen. Er is vaak een defect (perforatie) in het trommelvlies aanwezig. In een deel van de gevallen groeit er bij een chronische middenoorontsteking huidweefsel in het middenoor: cholesteatoom.

Klachten

Patiënten met een chronische middenoorontsteking hebben meestal weinig pijn. Wel “voelen” zij hun oor en vaak komt er van tijd tot tijd vocht uit het middenoor door een gat in het trommelvlies (loopoor). Dit vocht heeft meestal een vieze, weeë geur. Door de ontsteking is het gehoor meestal verminderd, waarbij het gat in het trommelvlies en mogelijke aantasting van de gehoorbeentjes een rol spelen.

Oorzaak en diagnose

Vaak hangt het ontstaan van een chronische middenoorontsteking samen met verminderde beluchting van het middenoor door een slecht werkende buis van Eustachius (tubadysfunctie) of door een gat (perforatie) in het trommelvlies. De diagnose chronische middenoorontsteking is te stellen door het oor met een microscoop te bekijken. De KNO-arts ziet dan verdikt slijmvlies, soms poliepen en er is vaak een gat in het trommelvlies aanwezig. Daarnaast wordt er standaard een gehooronderzoek uitgevoerd. Het gehoorverlies wordt met een gehoortest vastgesteld om te zien welk soort gehoorverlies (perceptie- of geleidingsgehoorverlies) er bestaat en in welke mate. Zo kan de KNO-arts beoordelen of er bij de operatie van het middenoor eventuele verbetering van het gehoor mogelijk is. Soms is het nodig om er aanvullend onderzoek te doen. Op een CT-scan is de uitbreiding van ontstekingsweefsel te zien en tevens is de scan een chirurgische wegenkaart ter voorbereiding op een eventuele operatie.

Mogelijke behandeling

Een chronische middenoorontsteking kan met een antibioticumkuur (oordruppels en/of tabletten) vaak wel iets rustiger worden. Het is soms lastig om volledige genezing te bereiken. Hiervoor kan een ooroperatie nodig zijn. Deze operatie wordt een schoonmakende (sanerende) ooroperatie genoemd: het zieke slijmvlies wordt verwijderd en het gat in het trommelvlies wordt zo mogelijk gesloten.

Slotwoord

Het is niet mogelijk om op deze voorlichtingspagina alle details van chronische middenoorontsteking te beschrijven (zie ook de tekst op de introductiepagina).

Het internet kan de individuele patiënt meestal niet volledig informeren, omdat er veel, soms tegenstrijdige, informatie kan worden gevonden. Wij raden u daarom aan al uw vragen aan uw behandelend arts te stellen, zodat – op uw persoonlijke situatie – gerichte adviezen en antwoorden kunnen volgen.

Het kan zijn, dat u ondanks de uitleg van uw KNO-arts nog vragen heeft of dat u meer informatie wilt. Aarzel dan niet contact op te nemen met uw KNO-arts en om nadere uitleg te vragen. Aan dat verzoek zal graag worden voldaan.

 

De auteursrechten op de door Medical Visuals vervaardigde illustraties die zijn opgenomen op deze website berusten bij Medical Visuals. Gebruik van deze illustraties door leden van de NVKNO of derden is aan voorwaarden onderhevig. Voor meer informatie kunt u zich wenden tot Medical Visuals (maartje@medicalvisuals.nl).